Historie van het Scheltema complex

De fabriek van Jacobus Scheltema werd opgericht in 1817. Het ging de fabriek de eerste vijftig jaren voor de wind. Met name de dekens die er werden geproduceerd stonden hoog aangeschreven. Scheltema won verschillende internationale prijzen en de wollen dekens uit Leiden werden tot ver buiten de landsgrenzen verkocht.

Aan het einde van de 19e eeuw raakte het bedrijf wat achterop. De fabriek kon de snelle mechanisatie en modernisering van die tijd niet bijbenen. Het verouderde bedrijf kwam in 1893 in handen van Cornelis Wassenaar. Wassenaar gaf opdracht tot een grote renovatie; zo verving hij de oude gevel door de huidige pronkgevel.

Het doek viel in 1958 toch nog onverwacht voor Scheltema. Orders bleven gaandeweg uit en het bedrijf bleek te klein en bezat te weinig vermogen om deze tegenvallers voldoende op te vangen.

Na vijftig jaar gedeeltelijke leegstand is het prachtige pand heel basaal gerestaureerd, onder leiding van de Leidse architect Reinier Verbeek. Bij de restauratie is nauwelijks iets wegge­gooid, veel materialen werden hergebruikt en hierdoor heeft het gebouw zijn authentieke karakter behouden.

 

Scheltema is nu hét complex voor actuele kunst in Leiden, gelegen in het centrum van de stad. Scheltema huisvest vijf vaste partners. De VeenFabriek, Stedelijk Museum de Lakenhal, Universiteit Leiden, Scheltema Horeca en de Stichting Scheltema.

In het historische pand worden kunst en wetenschap met elkaar verweven binnen een uniek samenwerkingsverband. Er vinden concerten, voorstellingen, tentoonstellingen, lezingen, colleges, debatten, festivals en seminars plaats.

De eerste voorstellingen in Scheltema speelden zich af in verschillende op dat moment nog niet gerestaureerde ruimtes van het gebouw. Tijdens deze voorstellingen bleek dat bezoekers de sfeer van het gebouw echt ervoeren als een warme deken. Ook daarom is de monumentale sfeer van ‘toen’ vastgehouden: bezoekers, gasten en bewoners voelen zich op hun gemak. Dat is Scheltema ten voeten uit. Authentiek, gastvrij én toegankelijk. Scheltema, van wollen dekens tot actuele kunst…